• . منابع شغلی تأثیر معنی دار بر رفتار کار غیر مولد دارد.

1. 1. تقاضاهای شغلی تأثیر معنی داری بر درگیری در کار دارد.

1. 1. منابع شغلی تأثیر معنی داری بر رضایت کارکنان دارد.

1. تقاضاهای شغلی تأثیر معنی دار بر رضایت کارکنان دارد.

رضایت شغلی تأثیر معنی داری بر رفتار غیر مولد دارد.

1. 1. رضایت شغلی تأثیر معنی دار ی بر درگیری ‌در کار دارد.

1. رفتار غیر مولد تأثیر معنی دار بر درگیری در کار دارد.

۱-۷) اهداف تحقیق

۱-۷-۱)اهداف اصلی تحقیق :

1. 1. بررسی نقش واسطه ای رضایت شغلی در تأثیرگذاری تقاضاهای شغلی بر درگیری در کار.

1. بررسی نقش واسطه ای رضایت شغلی در تأثیر گذاری منابع شغلی بر رفتار کاری غیرمولد.

۱-۷-۲) اهداف فرعی تحقیق :

1. 1. بررسی تأثیر تقاضاهای شغلی بر رفتار غیرمولد.

1. 1. بررسی تأثیر منابع شغلی بر درگیری در کار.

1. 1. بررسی تأثیر منابع شغلی بر رفتار غیر مولد.

1. 1. بررسی تأثیر تقاضاهای شغلی بر درگیری ‌در کار.

1. 1. بررسی تأثیر منابع شغلی بر رضایت کارکنان.

1. 1. بررسی تأثیر تقاضاهای شغلی بر رضایت کارکنان.

1. 1. بررسی تأثیر رضایت شغلی بر رفتار غیرمولد.

1. 1. بررسی تأثیر رضایت شغلی بر درگیری در کار.

1. بررسی تأثیر رفتار غیرمولد بر درگیری در کار.

۱-۸) تعاریف مفهومی و عملیاتی متغیرها :

۱-۸-۱ )رفتار غیر مولد ^[۱۳]

تعریف مفهومی: رفتار غیر مولد به رفتارهای اختیاری و داوطلبانه اشاره دارد که در آن کارکنان به دلیل نداشتن و کمبود انگیزه لازم در کارها، قوانین را نقض می‌کنند (آریانی^[۱۴]،۲۰۱۳). رفتارهای کاری غیر مولد می‌تواند رفاه سازمان، اعضایش و یا هر دو را از طریق نقض هنجارهای سازمان تهدید کند(رابینسون و بنت^[۱۵] ، ۲۰۰۰).

تعریف عملیاتی : در این تحقیق رفتار کاری غیرمولد شامل ۴ بعد، به نام انحراف تولید ^[۱۶]، انحراف دارایی^[۱۷]، انحراف سیاسی^[۱۸] و تعرض شخصی^[۱۹] است که به شرح زیر توضیح
داده می شود:

۱-۸-۱-۱) انحراف تولید :

تعریف مفهومی : انحراف تولید انجام نادرست کار به صورت عمدی و یا اجازه رخ دادن آن می‌باشد(شارکاوی، ۲۰۱۳). اغلب بر علیه سازمان هدایت می شود، اما به طور خاص بر کاهش کارایی ستاده تمرکز دارد( حسن زاده و همکاران، ۱۳۹۳) .

تعریف عملیاتی : انحراف تولید شامل رفتارهایی مانند ترک زود هنگام ، به عمد کند کار کردن یا استراحت طولانی تر از حد می‌باشد(کریشر^[۲۰] و همکاران ،۲۰۱۰). این بعد سؤالات ۱ اتا ۴ پرسشنامه را در بر می‌گیرد.

۱-۸-۱-۲) انحراف دارایی :

تعریف مفهومی : انحراف دارایی اشاره به رفتارهایی دارد که به دارایی ها و مالکیت های سازمان لطمه می زند( حسن زاده و همکاران ، ۱۳۹۳) .

تعریف عملیاتی : شامل رفتارهایی مانند خرابکاری تجهیزات ، سرقت اموال و در نظر گرفتن رشوه می‌باشد(کریشر و همکاران ، ۲۰۱۰). این بعد، سؤالات ۵ تا ۸ پرسشنامه را شامل می شود.

۱-۸-۱-۳) انحراف سیاسی :

تعریف مفهومی : درمقایسه با انحراف تولید و از بین دارایی، انحراف سیاسی به رفتارهای عمدی اشاره دارد که به افراد به جای سازمان زیان می رساند( حسن زاده و همکاران، ۱۳۹۳).

تعریف عملیاتی : انحراف سیاسی شامل رفتارهایی مانند تبعیض قائل شدن ، شایعه پراکنی و یا سرزنش دیگران می‌باشد( رابینسون و همکاران، ۱۹۹۵). این بعد سوالات ۹ تا ۱۲ پرسشنامه را شامل می شود.

۱-۸-۱-۴) تعرض شخصی :

تعریف مفهومی : اعمال و اقدامهای شخصی شدید ممکن است موجب خشونت شخصی شود که با عنوان اقدام های خصوصت آمیز شفاهی و فیزیکی در میان کارکنان تعریف
می شود ( حسن زاده و همکاران ، ۱۳۹۳).

تعریف عملیاتی : تعرض شخصی شامل رفتارهایی مانند آزار و اذیت ، به کار بردن الفاظ نامناسب و اقدام فیزیکی و جسمی نامناسب می‌باشد. این بعد سؤالات ۱۳ تا ۱۶ پرسشنامه را در بر می‌گیرد.

۱-۸-۲)درگیر شدن در کار^[۲۱]

تعریف مفهومی : درگیری در کار به یک وضعیت روانشناختی اطلاق می شود که در آن فرد خود را مطیع و تحت امر نقش کاریش در سازمان در می آورد (آریانی، ۲۰۱۳). کارکنان درگیر ‌در کار، معمولا پر انرژی و فعال اند؛ به طور مثبتی با کار خود ارتباط برقرار کرده و سعی شان این است که کارشان را به طور اثر بخشی انجام دهند(خنیفر ، ۱۳۸۹).

تعریف عملیاتی: در این پژوهش درگیر شدن در کار شامل سه متغیر قدرت^[۲۲]، ازخودگذشتگی ^[۲۳] و جذب^[۲۴] در کار می‌باشد که به شرح زیر توضیح داده می‌شود :

۱-۸-۲-۱ ) قدرت :

تعریف مفهومی: قدرت سطح بالایی از انرژی است و با تحمل روانی فرد در هنگام کار مشخص می شود. قدرت در کار تمایل به صرف تلاش در کار خود و نیز پشتکار داشتن در مواجه با مشکلات است. (شاوفلی و همکاران ، ۲۰۰۲ )

تعریف عملیاتی: شخص درگیر در کار به کار خود علاقه‌مند است و احساس قدرت و انرژی زیادی در کار می‌کند. همچنین دارای انعطاف‌پذیری ذهنی بالایی است و در کار خویش حتی در شرایط نامطلوب استقامت به خرج می‌دهد. (شاوفلی و همکاران ، ۲۰۰۲ ). این بعد سوالات ۳۷ الی۳۹ پرسشنامه را دربرمی‌گیرد.

۱-۸-۲-۲) وقف شدن :

تعریف مفهومی : وقف شدن با یک حس اهمیت ، شور و شوق ، غرور و افتخار ، الهام بخش شناخته شده است (شاوفلی و همکاران ۲۰۰۴) . همچنین اشاره به دل‌بستگی عمیق با یک کار و احساس اهمیت ، جدیت و چالش در کار دارد(شاوفلی و همکاران ، ۲۰۰۲).

تعریف عملیاتی : شخص درگیر در کار اشتیاق زیادی به کار دارد و با افتخار از آن یاد می‌کند و از آن الهام می‌گیرد. این بعد سوالات ۴۰ الی ۴۲ پرسشنامه را دربرمی‌گیرد.

۱-۸-۲-۳) مجذوب شدن :

تعریف مفهومی : جذب شدن عبارت است از تمرکز شدید و اشتغال به یک کار با رضایت خاطر و احساس شادی در حین کار ، به‌طوری ‌که گذشت زمان برای فرد سریع بوده و جدا شدن او از کار به‌سختی صورت ‌می‌گیرد (شاوفلی و همکاران ، ۲۰۰۲) .

تعریف عملیاتی : شخص درگیر در کار آنچنان مجذوب کار خویش است که به طور کامل و با خوشحالی در کارهایش متمرکز شده، به طوری که گذشت زمان را احساس نمی کند.
جذب شدن با نامهای توجه متمرکز ، ذهن روشن ، ذهن و بدن واحد ، تمرکز بدون تلاش و کنترل کامل ، از دست دادن خودآگاهی، تحریف زمان و لذت درونی مشخص می شود (شاوفلی و همکاران ۲۰۰۴). این بعد سوالات ۴۳ الی ۴۵ پرسشنامه را در برمی‌گیرد.

• • 1. تقاضاهای شغلی^[۲۵]:

تعریف مفهومی : تقاضاهای شغلی به آن جنبه‌های فیزیکی، روانی، اجتماعی، و یا سازمانی از کار اشاره دارد که برای حفظ و پایداری جسمی یا روانی (شناختی و عاطفی) نیاز به تلاش دارد، ‌بنابرین‏ با هزینه فیزیولوژیکی یا روانی خاصی همراه می‌باشد (دیمروتی و همکاران،۲۰۰۱ ).

تعریف عملیاتی : در این تحقیق تقاضاهای شغلی شامل ۳ بعد، تعارض نقش^[۲۶] ، فشار کاری^[۲۷] ، تقاضاهای بین فردی^[۲۸] است که به شرح زیر توضیح داده می شود.

۱-۸-۳-۱) تعارض نقش :

تعریف مفهومی : متضاد بودن درخواست ها و تقاضاهایی که از فرد در شغل و کارش
می شود ( ادیبی و همکاران ،۱۳۹۰) .

راه کارهایی که متخصصان برای ایجاد عزت نفس بیان نموده اند :

در گفتار و کردار خود محبت نشان دهید . به توانمندی ها و خودباوری های بچه ها احترام بگذارید . وقتی روابط خوبی با دیگران برقرار می سازنند آن ها را تأیید کنید . در بعضی از مواقع آن ها را در احساساتمان سهیم کنید . در بعضی از امور ، کارهایی را انجام دهیم که نیازها و علائق آن ها را تامین کند . به کودکان و نوجوانان مسؤلیت واگذار کنید . آن ها را با هیچ کس مقایسه نکنید . آن ها را مورد تهدید و سرزنش قرار ندهید . در بازخواست ها خود به جای کلمه چرا ، از چطور شد که … استفاده کنید . به بچه ها کمک کنید تا از تصمیم گیری خویش آگاهی پیدا کنند . زمینه و شرایط خودآگاهی جسمانی و هیجانی را در نوجوانان ایجاد کنید . به احتیاجات و خواسته های نوجوانان در حد معمول و منطقی پاسخ دهید تا احساس ارزشمندی کنند . از بچه ها قدردانی و تشکر کنید . تصاویر سازنده و مثبت را در ذهن نوجوان ثبت کنید . نوجوان را با خودش از نظر رفتاری و آموزش مقایسه کنید ( رقابت مثبت ) . لیستی از توانایی‌های بچه ها تهیه کنید . والدین و معلمان نیز باید با اعتماد به نفس رفتار کنند . والدین در حضور نوجوان یکدیگر را سرزنش نکنند و خود را تحقیر نسازند . بچه هارا مجبور به اطاعت از اوامر و سلائق خود نکنید . او را تنبیه نکنید و شیوه دمکراتیک را پیشه سازید . به حرف های نوجوانان به دقت گوش کنید تا احساس کنند در خانه برای آن ها ارزش قائل هستید . از بچه ها بخواهید طرح هایی در موضوعات مختلف آماده کنند ، زیرا سبب پرورش خلاقیت در آن ها می‌گردد . به نوجوانان خود در قبال برخی از کارها در منزل پول نقد بدهید . در شکست های درسی او را یاری دهید و روحیه او را به خاطر نمرات کم خراب نکنید . در سنین بالاتر مسؤلیت بخشی از خرید منزل را به بچه ها واگذار کنید . در سنین بالاتر برخی از مشکلات زندگی از قبیل پول ، آب ، برق ، اجاره مسکن را با او در میان بگذارید . روحیه صحبت کردن در جمع را در بچه ها تقویت کنید، ( رادمنش و همکاران ، ۱۳۹۰ ) .

عوامل مهم تعیین کننده اجتماعی – فرهنگی به طرق مختلف روی فرد اثر می‌گذارد ، اموری مانند مشاغل سنگین ، موقعیت های دردناک ، از دست دادن شغل ، زندگی در محیط بیش از حد شلوغ ، مواجهه با تغییرات زندگی خانوادگی و پیوندهای زناشویی ، تعصبات و مورد تعقیب قرار گرفتن باعث انواع واکنش های هیجانی شدید در فرد می شود و بر دستگاه شبکه ای و ترشح غدد تاثیر می‌گذارد . اموری مانند افزایش جمعیت ، مهاجرت ، فقر ، اختلافات خانوادگی و نقصان در کیفیت تعاملات اجتماعی ، مقاومت فرد را در مقابل بیماری کاهش می‌دهد ( عیسی مراد ، ۱۳۸۹ ) .

تغییرات محیطی تاثیر عمیقی روی تعادل هورمونی بدن دارد و گروهی از عوامل اقتصادی – اجتماعی و اجتماعی – فرهنگی نقش تعیین کننده در غلت شناسی اختلالات روان تنی دارند . فشار روانی و روحی و اضطراب مقدار کم آن برای ما مفید است حتی یادگیری را مؤثرتر و حافظه را قوی تر و عملکرد ما را بهتر می‌کند . در عوض فشار روحی زیاد و طولانی موجب نابسامانی شخصیتی ، ایجاد اضطراب مزمن و منجر به افسردگی و رد نهایت بیماری های روان تنی مانند زخماثنی عشر ، فشارخون و غیره می شود . فشار روانی یا استرس حاصل از هیجان اغلب به عنوان یک عامل مزاحم برای سلامتی انسان به حساب می‌آید . آن چه که در زندگی انسان باعث فشار روانی می شود در حقیقت بیشتر طرز برخورد انسان ها با حوادث زندگی است نه خود حوادث . کسانی که به زندگی خود معنا و مفهوم می‌دهند و ماندگاری ‌و بقای خود را در گرو این معنا و تلاش می دانند ، کمتر از دیگران بیمار می‌شوند ( عیسی مراد ، ۱۳۸۹ ) .

افراد رویدادهایی را که در زندگی تجربه می‌کنند متفاوتند و نیز از نظر آسیب پذیری در برابر رویدادها نیز متفاوتند . آسیب پذیری هر کس در برابر فشار روانی بستگی به مهارت های مقابله و حمایت های اجتماعی دارد . آسیب پذیری احتمال پاسخ غیرانطباقی به فشار روانی را افزایش می‌دهد مثلاً کودکان محبت ندیده آسیب پذیرتر از محبت دیده ها هستند و اختلالات رفتاری در آنان بیشتر بروز می‌کند . مهارت های مقابله طرق منحصر به فرد در برخورد با موقعیت ها هستند . مقابله کننده ها افرادی نیستند که فقط بدانند کارها را چگونه انجام دهند بلکه روش نزدیک شدن به موقعیت ها را می شناسند که برای مواجهه با آن ها پاسخ حاضری در دست ندارند . ویژگی های افراد در موقعیت های زندگی ( انتظارات ، ترس ها ، مهارت ها ، امیدها ) بر میزان فشار روانی که احساس می‌کنند و بر میزان مقابله اثر دارد ( ساراسون ، ۱۳۷۷ ) .

در زندگی افراد دوره های انتقالی وجود دارند که باعث فشار روانی آن ها می‌شوند :

۱-تولد و حصول هماهنگی بین مادر و نوزاد . ۲-قدم های آغازین به سوی استقلال و انتقال به مکان خارج از مدرسه و مرکز نگهداری روزانه . ۳-بلوغ و تغییرات زیستی ، روانی و اجتماعی . ۴-انتقالات بزرگ تحصیلی از قبیل رفتن به دانشگاه . ۵-ورود به دنیای کار . ۶-ازدواج . ۷ تربیت و پرورش فرزندان . ۸-جابه جا شدن به محل جدید . ۹ نقاط عطف زندگی فرزندان . ۱۰ بازنشستگی ( ساراسون ، ۱۳۷۷ ) .

والدین و نوجوانان در ارتباط خود ، از یکدیگر انتظاراتی دارند که تحت تاثیر باورها و اعتقادات خانواده ها می‌باشند . تغییر در توانایی‌های شناختی و زیستی نوجوان در نحوه ی نگرش وی نسبت به قوانین و نظم موجود در خانواده تاثیر می‌گذارد و به انتظارهای جدیدی در وی منجر می شود ( حجازی و سیف ، ۱۳۷۹ ) . فیلیپس^[۶۵] ( ۱۹۸۷ ) نشان می‌دهد والدینی که دارای باور و اعتقاد ضعیف تری ‌در مورد توانایی و شایستگی علمی کودکان نسبت به سایر والدین می‌باشند انتظارات کمتری نسبت به عملکرد کودکان دارند . همچنین ارزیابی کودکان از توانایی خود ، تحت تاثیر این که چگونه آنان ارزیابی را تصور می‌کنند قرار می‌گیرد . شیفر^[۶۶] و ادگرتون^[۶۷] ( ۱۹۸۵ ) نیز دریافتند والدینی که دارای روش های فرزندپروری مترقی می‌باشند انتظار دارند کودکانشان فعال و مستقل باشند و نمرات خوبی در آزمون هایی ( برای نمونه ، هوش ) به دست آورند . در بسیاری از موارد والدین و نوجوانان باورهای متناقضی ‌در مورد هم دارند . برای مثال والدین معتقدند که بر خلاف نظر فرزندان نوجوانشان ، بیش از آن چه آنان فکر می‌کنند ، با آن ها تعامل دارند ( پالسون^[۶۸] و اسپوتا^[۶۹] ، ۱۹۹۶ ؛ به نقل از علیزاده ، ۱۳۸۰ ) . همچنین نوجوانان معمولاً والدین خود را سهل گیر یا خودکامه می دانند ، در حالی که والدین خود را مقتدر و خون گرم به شمار می آورند ( اسماتانا^[۷۰] ، ۱۹۹۵؛ به نقل از علیزاده، ۱۳۸۰).

دوره تسویه بستانکاران = بهای تمام شده کالای خریداری شده / متوسط بستانکاران

متوسط بستانکاران = مانده حسابهای پرداختنی اول دوره + پایان دوره / ۲

سلامت مالی-۲-۸-۶

محاسبه سود خالص به ‌عنوان شاخصی برای سنجش سلامت مالی در نظر گرفته شده است . سودآوری نیز توانایی شرکت در کسب درآمدهای بیش از هزینه می‌باشد (فتحی و توکلی ,۱۳۸۸ ,ص ۱۰۷).

-۲-۸-۷اندازه شرکت (Firm size )

اندازه شرکت تعیین کننده حجم ‌و گستردگی فعالیت شرکت است ( توکلی و همکاران ، ۱۳۸۸ ، ص ۵۴ ) .

(قیمت سهام× تعداد سهام)Log =اندازه شرکت

-۲-۸-۸اهرم مالی ( leverage )

به وسیله اهرم مالی نسبت کل وجوهی که از محل بدهی ها تامین شده محاسبه می شود ( فتحی و توکلی ، ۱۳۸۸، ص ۱۰۸ ).

کل دارایی ها / کل بدهی ها

۹-۲- مفهوم بورس

۱-۹-۲- تاریخچه پیدایش بورس

به گفته اغلب کارشناسان، تاریخچه پیدایش واژه بورس به قرن پانزدهم میلادی باز می‌گردد. در آن زمان، بازرگانان و کسبه‌ی شهری به نام «بورُوژ»^۱ در شمال غربی بلژیک، در می‌دانی به نام«تِربورس» ^۲در مقابل خانه‌ بزرگ‌زاده‌ای به نام «واندِر بورس» جمع می‌شدند و خرید و فروش می‌کردند. از آن تاریخ به بعد مکان‌هایی که مردم در آنجا خرید و فروش و دادو ستد می‌کردنـد، به بورس معروف شدنـد. واژه بورس نیز از نام خانوادگی این شخص برگرفته شده است.نام بورس ابتدا به مکان های غیر مسقفی که مردم در آن مکان دور هم برای انجام معاملات جمع می شدند , اطلاق می شد ولی بعدها اولین بورس واقعی در سال ۱۴۶۰ میلادی در ساختمانی در بندر آنتورپ بلژیک به وجود آمد (www.training.irvex.ir)

۲-۹-۲- تعریف بورس اوراق بهادار

برای بورس اوراق بهادار تعریف های مختلفی ارائه شده است که از لحاظ مفهوم باهم مشترک هستند,که در زیر به چند نمونه اشاره می شود:

« بازار اوراق بهادار مکانی است که در آن افراد ( حقیقی و حقوقی) اقدام به خرید و فروش اسناد مالی می نمایند»(فرانسیس^۳ ,۱۹۹۱)

بورس اوراق بهادار به معنی یک بازار متشکل و رسمی سرمایه است که در آن خرید و فروش سهام شرکت‌ها یا اوراق قرضه دولتی یا مؤسسات معتبر خصوصی، تحت ضوابط و قوانین و مقررات خاصی انجام می شود. مشخصه مهم بورس اوراق بهادار حمایت قانون از صاحبان پس اندازها و سرمایه های راکد و الزامات قانونیست.
بورس اوراق بهادار از سویی مرکز جمع‌ آوری پس اندازها و نقدینگی بخش خصوصی به منظور تامین مالی پروژه های سرمایه گذاری است و از سوی دیگر، مرجع رسمی و مطمئنی است که دارندگان پس اندازهای راکد، می‌توانند محل نسبتا مناسب و ایمن سرمایه گذاری را جستجو کرده و وجوه مازاد خود را برای سرمایه گذاری در شرکت‌ها به کار انداخته و یا با خرید اوراق قرضه شرکت‌های دولتی و یا معتبر خصوصی، از سود معین و تضمین شده ای برخوردار شوند(www.noandishan.ir)

۳-۹-۲- سابقه ایجاد بورس در ایران

ریشه‌های ایجاد بورس اوراق بهادار در ایران به سال ۱۳۱۵ باز می‌گردد. در این سال یک کارشناس بلژیکی به نام ران لوترفلد به همراه یک کارشناس هلندی، به درخواست دولت وقت ایران، درباره تشکیل بورس اوراق بهادار مطالعاتی نمودند و طرح تأسیس و اساسنامه آن را تنظیم کردند. در همان سا لها یک گروه کارشناسی در بانک ملی نیز به مطالعه موضوع پرداختند و در سال ۱۳۱۷ گزارش کاملی درباره جزئیات مربوط به تشکیل بورس اوراق بهادار تهیه کردند.

اما آغاز جنگ جهانی دوم فرصت ادامه فعالیت را از کارشناسان گرفت. از سرگیری مطالعات در این زمینه به فرصت مناسبتری نیاز داشت که این فرصت پس از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ و حاکم شدن آرامش نسبی بر ایران برای اتاق بازرگانی،اتاق صنایع و معادن،بانک مرکزی و وزارت بازرگانی ایجاد شد تا چند سالی را به بررسی پیرامون این بازار و شرایط ایران برای تشکیل آن بپردازند.

این گروه فعالیت خود را به صورت جدی از سال ۱۳۳۳ آغاز نمودند و پس از ۱۲ سال تحقیق و بررسی، در سال ۱۳۴۵ قانون و مقررات تشکیل بورس اوراق بهادار را تهیه و لایحه مربوط را به مجلس شورای ملی ارسال کردند. لایحه مذبور در اردیبهشت ۱۳۴۵تصویب شد،اما به دلیل عدم آمادگی بخش صنعتی و بازرگانی بورس تهران در پانزدهم بهمن ماه ۱۳۴۶ با ورود سهام بانک صنعت و معدن- به عنوان بزرگترین مجتمع واحدهای تولیدی و اقتصادی آن زمان- فعالیت خود را آغاز کرد(www.noandishan.ir)

۴-۹-۲ بورس اوراق بهادار تهران

بورس اوراق بهادار تهران از سال ، دوره تازه‌ای از فعالیت خود را تجربه کرده‌است و زمینه‌های تحولات بعدی بازار سرمایه با اعمال برنامه های اصلاحی از این سال پایه‌ریزی شده‌است. ایجاد فضای رقابتی سالم، افزایش علاقه‌مندی و اعتبار فعالیت‌ها و به کارگیری شیوه های مؤثر تنظیم و نظارت از سال به طور نسبی ایجاد شد و بورس نشانه های مثبتی مبنی بر بازگشت رونق را تجربه کرد(www.Wikipedia.com)

بخش دوم: بیشینه تحقیق

۱۰-۲ تحقیقات انجام شده در داخل کشور

بازنگری ادبیات تحقیقات مالی و حسابداری نشان می‌دهد که اساساً موضوع، اهداف مورد نظر و روش های تحلیلی انتخاب شده این پژوهش جهت ارائه مدل سنجش و ارزیابی سلامت مالی در ایران کاملاً نو بوده و برای اولین بار انجام می شود. اما خلاصه ای از تحقیقاتی که درباره شاخص ها و مؤلفه‌ های مؤثر و مربوط با متغیر های توضیح دهنده سلامت مالی مانند تداوم فعالیت، سود گردش عملیات شرکت ها بشرح ذیل می‌باشد :

۱-فغانی نرم(۱۳۸۰)، رستمی (۱۳۸۱) و صفری (۱۳۸۱)

در تحقیقات خود به ترتیب با عنوان های « ارتباط بین نسبت های مالی و پیش‌بینی ورشکستگی » «رابطه بین توانایی نسبی تداوم فعالیت و نسبتP/ e در ارزیابی شرکت ها» و .. ارتباط نسبت های مالی و تداوم فعالیت شرکت ها» ‌به این نتیجه رسیده اند که بین نسبت های مالی مبتنی بر اقلام تعهدی و تداوم فعالیت شرکت ها ارتباط معنی دار وجود دارد آن ها در تجزیه تحلیل های خود از مدل های z اسکوار (التمن)، زاوگین و روش تحلیل تفکیکی چندگانه (روش تحلیل تمایز یا آنالیز تشخیص)^۱ از سری مدل های لاجیت استفاده کرده‌اند.

۲-سلیمانی امیری (۱۳۸۱)

با بهره گرفتن از پرسشنامه نظر پرسش شوندگان را ‌در مورد قابلیت پیش‌بینی کنندگی مجموعه ای از ۱۵ متغیر مالی و ۱۰ متغیر غیر مالی در پیش‌بینی ورشکستگی شرکت ها (یا آن گونه که در تحقیق ایشان آمده تجارت ناموفق) جویا شده است و در نهایت در مدلی از نوع تفکیک کننده خطی ۱۵ متغیر مالی را مورد بررسی بیشتر قرار داده است. مدل نهایی او تنها در برگیرنده چهار نسبت شامل : جریان نقدی عملیاتی هر سهم، وجه نقد حاصل از عملیات به حقوق صاحبان سهام، نسبت موجودی کالا به دارایی های جاری و دارایی های جاری به بدهی های جاری است.

۳- حاجی زاده (۱۳۸۲)

در تحقیقی با عنوان «آزمون مدل پیش‌بینی سلامت مالی شرکت ها در بورس اوراق بهادار تهران» از مدل التمن برای پیش‌بینی سلامت مالی شرکت ها ی نساجی و دارویی استفاده نمود و در نهایت ‌به این نتیجه رسید که اعداد z حاصله از مدل التمن از نظر خطای نوع اول- آلفا (شرکت ورشکسته است ولی غیر ورشکسته ارزیابی می شود)و خطای نوع دوم- بتا- (ورشکسته نیست ولی ورشکسته ارزیابی می شود) در شرکت های نساجی با وضعیت واقعی این شرکت ها انطباق دارد ولی در صنعت دارویی با وضعیت واقعی شان انطباق ندارد.

۴-مهرانی، ساسان و دیگران (۱۳۸۳)

۲-اشکال در تفکر:خجالتی بودن فرد کمرو موجب می شود که در حضور دیگران افکارش دچار ابهام و تیرگی شود و در برقراری رابطه مؤثر ناتوان گردد.

۳-محدودیت در ارزیابی های مثبت:کمرویی باعث می شود دیگران ارزیابی مثبتی از خصوصیات فرد نداشته باشند علی‌رغم آنکه وی دارای توانایی ها و ویژگی های مثبتی است.

۴-ارزیابی منفی دیگران:نه تنها نکات مثبت فرد کمرو به چشم نمی آید بلکه به دلیل عدم برخورد گرم و صمیمانه با دیگران،به طور غیرواقعی تصویر غلطی از او در ذهن ها شکل می‌گیرد.به عنوان مثال گمان می‌کنند او فردی سرد و بی عاطفه،خودخواه و جاه طلب است.

۵-اشتغال ذهنی:افراد کمرو اشتغال ذهنی زیادی نسبت به خود و واکنش های دیگران دارند که منجر به نگرانی و درخود فرو رفتگی آن ها می شود.

۶-بی جراتی:فرد کمرو نمی تواند به راحتی عقاید خود را مطرح سازد و از ارزش های منفی مورد قبولش دفاع کند.

۷-عواطف ناخوشایند:معمولا کمرویی همراه با احساس افسردگی،گوشه گیری و تنهایی است.کمرویی می‌تواند یک تاثیر علی بر افسردگی داشته باشد.هم مستقیم و هم غیر مستقیم از طریق تنهایی.افراد کمرو در ایجاد روابط اجتماعی ضعیف عمل می‌کند که منجر به اجتناب از مواجه های اجتماعی و در نتیجه تنهایی می شود.

از نظر زیمباردو و هندرسون(۱۹۹۶)افراد کمرو به دلیل نقص شبکه اجتماعی که برای حفظ سلامتی ضروری است،دچار مشکلات مربوط به سلامت جسمی و روحی می‌شوند.در شغل های نامناسب تر قرار می گیرند،پیشرفت شغلی محدودی دارند و پول کمتری به دست می آورند،چون کمتر درخواست ترفیع می‌کنند.اگر کمرویی مزمن شود و تا سال های بعدی زندگی ادامه یابد ممکن است منجر به انزوای اجتماعی مزمن و آسیب روانی وابسته به آن و حتی بیماری مزمن و طول عمر کوتاه تر شود(زیمباردو و همدرسون،۱۹۹۶؛به نقل از موسوی،۱۳۸۸).

کمرویی به عنوان یک عامل خطرناک روانی-اجتماعی می‌تواند پیامدهای مهمی از لحاظ عملکرد اجتماعی داشته باشد و به آسیب دیدگی توانایی و مهارت اجتماعی منجر شود (گلدبرگ و اشمیت،۲۰۰۱).

افراد کمرو در تعامل های اجتماعی و روابط بین فردی خود ناشیانه رفتار می‌کنند و به عبارت دیگر فاقد مهارت های اجتماعی هستند و میزان اضطراب و افسردگی در آن ها بالاتر است (شیومی و دیگران،۲۰۰۰).

۲-۳-۴-پیوستار کمرویی:

کمرویی بر مبنای شدت نشانه های گزارش شده طبقه بندی شده است و بر روی پیوستاری، از کمرویی موقعیتی تا مزمن در نوسان است. کمرویی موقعیتی، شامل تجربه نشانه های کمرویی در موقعیت های اجتماعی مخصوص است که درخودپنداره فرد درونی و جذب نشده است. در انتهای پیوستار کمرویی، افرادی هستند که به دنبال تعاملات اجتماعی نیستند و ترجیح می‌دهند که تنها باشند. در میانه این پیوستار افرادی هستند که احساس می‌کنند در موقعیت هایی با انواع معینی از افراد مرعوب می‌شوند و به شیوه ناشیانه ای رفتار می‌کنند. ناراحتی آن ها به اندازه کافی قوی است که زندگی اجتماعی و عملکردشان را مختل کند (هندرسون و زیمباردو، ۱۹۹۸). در انتهای پیوستار افرادی هستند که به شکل مزمنی خجالتی هستند و ترس از ارزیابی منفی توام با آشفتگی هیجانی یا بازداری را تجربه می‌کنند که با شرکت آن ها در فعالیت مورد علاقه و رفتار معطوف به هدف شان تداخل می‌کند (هندرسون، ۱۹۹۷).

کمرویی پیوستار روانی گسترده ای را شامل می شود.می‌تواند از احساس عدم کفایت در حضور دیگران تا حوادث آسیب زای ناشی از اضطراب که زندگی یک فرد را ویران می‌کند را در بر گیرد.به گفتهه زیمباردو(۱۹۷۷)در انتهای این پیوستار افرادی قرار دارند که با کتاب خواندن و کار کردن با اشیا یا حضور در طبیعت احساس راحتی بیشتری می‌کنند تا با معاشرت با افراد دیگر.برخی از این افراد هر زمان که لازم باشد با دیگران ارتباط برقرار می‌کنند.طیف میانی پیوستار کمرویی در برگیرنده بخش اعظم افراد کمرو می‌باشد.این افراد در موقعیت های مشخص با افراد معینی احساس بی کفایتی و تری می‌کنند،ناراحتی شدید آن ها به زندگی اجتماعی شان آسیب زده و عملکرد آنان را مختل می‌کند.آنان در کل به خاطر عدم تسلط بر مهارت های اجتماعی و یا فقدان اعتماد به نفس کمرو هستند.در انتهای دیگر پیوستار افرادی قرار دارند که ترس آن ها از افراد دیگر هیچ حد و مرزی نمی شناسد(افراد مطلقا کمرو).این افراد هر زمان که برای انجام کاری در حضور جمع مورد خطاب قرار می گیرند،بی نهایت می ترسند و به قدری احساس نومیدی می‌کنند که تنها راه فرار و پنهان شدن را می‌یابند.در بدترین حالت کمرویی می‌تواند به روان رنجوری حاد منجر شود(زیمباردو،۱۹۷۷؛ترجمه پارسا،۱۳۸۶).

جکسون بوید (۱۹۹۹) در مقاله پژوهشی خود تحت عنوان “نوجوانان و کمرویی” فهرست جامع مطالعات پژوهشی قابل قبول در ارتباط با کمرویی را گردآوری و سازماندهی ‌کرده‌است. به اعتقاد وی، کمرویی یک اختلال اضطرابی است و به احساس های هیجانی رنج آور و ترس از موقعیت های اجتماعی مربوط می شود. اغلب به طور معمول، نوجوان در موقع حضور یک شخص سرشناس یا افراد ناخوانده، در موقعیت های جدیدی که باید فعالیت نماید و یا وجود افرادی که او را تحت مراقبت و نظارت قرار می‌دهند و یا احتمالا مورد ارزیابی قرار خواهند داد، کمرویی را از خودش ظاهر خواهد کرد (باس و کروزیر، ۱۹۹۶).

مطالعه ای تحت عنوان”دانش آموزان کمرو یا منزوی” توسط “جری بروفی”انجام شد. او احساس کرد در میان دانش آموزان کسانی هستند که در مقایسه با همسالانشان در کلاس فعال نبوده، ولی به خوبی از نظر تحصیلی و اجتماعی سازگار بودند، اما نسبتا ساکت و آرام بوده و تمایل داشتند به طور مستقل کار کنند. تعدادی از آن ها دچار مسائل کمرویی یا گوشه گیری در درجات مختلف بودند و احتمالا تعداد کمی از آن ها پیش آگهی اسکیزوفرنی را داشتند. این تحقیق بر روی نوجوانانی که عمدتاً به عنوان کمرو (بازداری، پایین بودن اعتماد به نفس، اضطراب مفرط اجتماعی) یا گوشه گیر (بی تفاوت، نداشتن ارتباط متقابل یا خیال پرداز) توصیف شده بودند، انجام گرفت. نتیجه تحقیق او نشان داد که در صورت وجود شرایط محیطی و آمادگی وراثتی،کمرویی آغاز شده و موجب مسئله می‌گردد که به دنبال آن نوجوان برچسب کمرویی می‌خورد و در صورت درونی سازی، این برچسب یک الگوی فراگیر کمرویی در او ایجاد و احتمالا تثبیت می‌گردد (چونگ و اوانس، ۲۰۰۰).

آستین، ۲۰۰۰ یافته هایش را در دومین سمینار تحقیقاتی بلاک هیلز در دانشگاه ایالت بلاک هیلز،ارائه کرد.او اعتقاد داشت که افراد کمرو ممکن است احساس کنند دوست دارند تنها باشند، اما آن بخشی از رشد گروهی از آمریکاییان است که ممکن است حتی برای رفتن به غذاخوری در بیرون از خانه، کمرو و خجالتی باشند. بنا به عقیده لئونارد آستین، دستیار پروفوسور دانشگاه بلاک هیلز، تعداد افرادی که از کمرویی رنج می‌برند در حال افزایش است. این امر موجب ضعف در مسائل درون فرد، افسردگی، اضطراب می شود (ساندرس و چستر، ۲۰۰۸).

ارزیابی دارایی های سرمایه ای : دارایی های سرمایه ای باید به بهای تمام شده تاریخی گزارش شود. بهای تمام شده دارایی های سرمایه ای شامل بهای خرید یا ساخت دارایی و هزینه های جانبی لازم برای استقرار دارایی در محل مورد نظر و فراهم نمودن شرایط استفاده از آن خواهد بود. دارایی های سرمایه ای اهدایی باید به بهای منصفانه برآوردی در زمان دریافت دارایی به همراه هزینه های جانبی ثبت شود.

استهلاک دارایی های سرمایه ای : دارایی های سرمایه ای باید در طول عمر مفید برآوردن مستهلک شوند مگرآنکه استهلاک پذیرنبوده واز مصادیق دارایی های زیر بنایی باشد.داراییهایی نظیر زمین ویا بهینه سازی زمین مستهلک نشدنی محسوب می‌شوند. هزینه استهلاک در صورتحساب جامع فعالیت های دولت صورتحساب درآمد٬ هزینه و تغییرات در خالص دارایی های حساب مستقل وجوه سرمایه ای و همچنین صورتحساب تغییر در خالص دارایی های وجوه امانی٬ گزارش می شود. ‌در مورد محاسبه هزینه استهلاک و انعکاس آن در گزارش های مالی نکاتی به شرح خلاصه زیر قابل ذکر است:

۱- همان طوری که قبلاً بیان گردید٬ حسابداری حساب های مستقل وجوه دولتی نظیر حساب مستقل وجوه عمومی٬ حساب مستقل وجوه اختصاصی و حساب مستقل وجوه پروژه های سرمایه ای (تملک دارایی های سرمایه ای) بر اندازه گیری جریان منابع مالی تأکید دارد. لذا بهای تمام شده ی دارایی های سرمایه ای در هنگام خرید از محل منابع حساب های مستقل٬ به عنوان مصرف منابع مالی در حساب مستقل ذیربط تحت عنوان مخارج ثبت می شود.

با توجه به اینکه هزینه استهلاک دارایی های سرمایه ای پس از خرید یا احداث٬ نمی تواند به عنوان مصرف منابع مالی تلقی گردد لذا محاسبه استهلاک و ثبت آن در دفاتر حسابداری حساب های مستقل وجوه دولتی منطقی به نظر نمی رسد. از سوی دیگر دیدگاه بیانیه شماره ۳۴ در گزارشگری مالی دولتی بر اندازه گیری جریان منابع اقتصادی تأکید ‌دارد و به همین منظور مقرر نموده است٬ علی رغم آنکه محاسبه و ثبت استهلاک در دفاتر حسابداری حساب های مستقل وجوه دولتی ضروری نیست لیکن جامع فعالیت های دولت و انعکاس استهلاک انباشته دارایی های سرمایه ای در صورتحساب جامع خاص دارایی های دولت الزامی است. به بیان ساده تر محاسبه استهلاک با روش های مناسب برای دارایی های سرمایه ای استهلاک پذیر و حتی با تحقق شرایطی برای دارایی های زیر بنایی که از محل منابع مالی حساب های مستقل وجوه دولتی خریداری و یا احداث می‌شوند.

‌بنابرین‏ علی رغم آن که در مفاد بیانیه مکانیزم نگهداری اطلاعات مربوط ‌به این قبیل دارایی های سرمایه ای استهلاک مربوطه مشخص نگردیده است لیکن واحدهای دولتی موظفند با بهره گرفتن از روش های مناسب٬‌ اطلاعات مربوط به دارایی های سرمایه ای که از محل منابع مالی حساب های مستقل وجوه دولتی خریداری و یا احداث می‌شوند و در فعالیت های غیر انتفاعی مورد استفاده قرار می گیرند را نگهداری و در پایان سال مالی در ستون مخصوص فعالیت های دولتی دو صورتحساب مذکور فوق منعکس نمایند. شایان ذکر است که در صورتحساب مورد نظر بدون توجه به حساب مستقل و صرفاً بر مبنای نوع فعالیت (بازرگانی و دولتی) برای دولت به عنوان یک واحد گزارشگر اصلی تهیه می‌شوند.

۲- حسابداری حساب های مستقل وجوه سرمایه ای نظیر شرکت های دولتی و واحدهای خدمات و تدارکات داخلی که فعالیت های بازرگانی انجام می‌دهند٬ بر جریان منابع اقتصادی تأکید دارد لذا همان طور که بهای تمام شده دارایی های سرمایه ای را در هنگام خرید و یا احداث به حساب دارایی منظور می نمایند٬ محاسبه هزینه استهلاک به روش های مناسب و انعکاس آن به عنوان هزینه دوره مالی در صورتحساب در آمد. هزینه و تغییرات در خالص دارایی ها که از صورت های مالی اساسی این قبیل حساب های مستقل می شد٬ الزامی است.

در ایران سیستم حسابداری وزارتخانه ها و مؤسسات دولتی از سیستم نگهداری حساب اموال دارایی های سرمایه ای تفکیک شده است. بدین معنی که بهای تمام شده دارای های سرمایه ای که از محل منابع عمومی و اختصاصی (اعتبارات هزینه ای٬ تملک دارایی های سرمایه ای و اختصاصی) خریداری می‌شوند٬ در دفاتر حساب مستقل تأمین کننده وجه به حساب هزینه منظور می‌گردد. مشخصات کامل این قبیل دارایی های سرمایه ای در دفاتر اموال به صورت آماری ثبت و گزارش های لازم بر طبق آیین نامه اموال دولتی تهیه و به وزارت امور اقتصادی و دارایی تسلیم می شود. ‌بنابرین‏ هیچ گونه ارتباطی بین سیستم حسابداری مالی و حسابداری اموال و دارایی های سرمایه ای وزارتخانه ها و مؤسسات دولتی وجود نداشته و صرت های مالی قابل استخراج از سیستم حسابداری حساب های مستقل وجوه دولتی فاقد اطلاعات مربوط به دارایی های سرمایه ای می‌باشد.

ث – استفاده از حسابداری حساب های مستقل

هریک از حساب های مستقل واحد مالی٬ حسابداری جداگانه ای بوده و یک شخصیت حسابداری مستقل محسوب می‌شوند. به همان ترتیبی که واحدهای تجاری در حسابداری بازرگانی با هم مبادلاتی دارند٬ حساب های مستقل نیز می‌توانند با یکدیگر مبادلات مالی انجام دهند. به عنوان مثال یک حساب مستقل می‌تواند ‌بر اساس مجوز قانونی از حساب مستقل دیگر وام دریافت نماید. در این حالت حساب مستقلی که وام را در دفاتر حسابداری خود ثبت می‌کند. به بیان ساده تر٬ در دفاتر حساب مستقل وام دهنده ی طلب از حساب مستقل وام گیرنده ثبت می شود و از سوی دیگر در دفاتر حساب مستقل وام گیرنده نیز بدهی به حساب مستقل وام دهنده منعکس خواهد شد.

اصل دوم از اصول مصوب (GASB) به حساب های مستقل اختصاص یافته و مقرر می‌دارد: سیستم های حسابداری دولتی باید بر مبنای حساب مستقل طراحی و عمل نمایند. یک حساب مستقل عبارت است از یک منبع مالی و واحد حسابداری با مجموعه هایی از حساب های خود تراز می‌باشد که وجود نقد و منابع مالی به همراه بدهی های مربوط٬ اندوخته ها٬ مازاد و به طور کلی منابع و مصارفی که به منطور اجرای فعالیت های خاص و یا نیل به اهداف معین و بر طبق قوانین و مقررات تخصیص یافته و تفکیک شده اند٬ در آن ثبت می شود. صورت های مالی حساب های مالی مستقل باید در جهت ارائه گزارش های تفصیلی واحد گزارشگر اصلی و واحدهای تابع مورد استفاده قرارگیرد. تأکید صورت های مالی حساب های مستقل وجوه دولتی و سرمایه ای بر حساب مستقل اصلی است.

اصل مذکور در جهت تحقق و ارتقای سطح مسئولیت ‌پاسخ‌گویی‌ که مرکز ثقل حسابداری و گزارش های مالی است تدوین یافته است. به موجب این اصل هر حساب مستقل یک منبع و یا واحد مالی است که بر طبق قوانین و مقررات برای انجام فعالیت های خاص و نیل به اهداف معین تخصیص یافته و وضعیت و نتایج عملیات آن باید به صورت جداگانه و به منظور ادای مسئولیت ‌پاسخ‌گویی‌ مقاماتی که کنترل و مصرف این منابع را به عهده دارند٬ گزارش شود. استفاده از اصل حساب های مستقل ‌به این دلیل موجب شفافیت مسئولیت ‌پاسخ‌گویی‌ مقامات مسئول می شود که از تداخل منابع مالی مختلف که برای تحقق اهداف گوناگون تخصیص می‌یابند جلوگیری می نمایند.

در اجرای قسمت اخیر این اصل٬ به رغم آنکه هر حساب مستقل یک شخصیت حسابداری محسوب و رویدادهای مالی مربوط به صورت جداگانه در دفاتر حسابداری آن ثبت و نگهداری می شود٬ لیکن صورت های مالی اساسی برای دولت به عنوان شخصیت گزارشگر به صورت جامع و یک پارچه و به تفکیک فعالیت های دولتی و بازرگانی تهیه می شود بدین ترتیب صورت های مالی نظیر ترازنامه و صورت درآمد و هزینه به تفکیک حساب های مستقل وجوه دولتی و حساب های مستقل سرمایه ای تهیه می شود.