در ۱۹۹۸ مرکز درمان سوء استفاده مواد رویکرددرمانی ماتریکس را با روش های درمانی دیگرموجود در جامعه که درمان‌های معمول(TAU) نامیده می شد، مقایسه کردند. این مطالعه در ۸ مکان به صورت آزمایش درمان بیماران سرپایی انجام گرفت. مدت این ارزیابی ۱۸ ماه بین ۱۹۹۸ تا ۲۰۰۱ بود در ۹۷۸ نفرافراد وابسته مت آمفتامین که داوطلب شرکت درجلسات درمانی بودند،که در این مکان‌ها موردارزیابی قرارگرفتند. در هرکدام از این مکان‌ها نیمی از شرکت کنندگان به طورتصادفی برای دریافت درمان طبق مدل ماتریکس و نیمی دیگر برای درمانهایATU انتخاب شدند .همه مکان‌های درمانی مدل درمانی بیماران سرپایی را با دوره فشرده درمان از ۴ تا ۱۶هفته با ۱ تا ۱۳ساعت ملاقات هفتگی به کار بردند. درمان هایTAU در مکان های مختلف تفاوت زیادی داشت. علاوه بر خدماتی که در طی دوره درمان فعال بود، شرکت کنندگان در همه مکان ها برای انجام دادن فعالیت هایی برای مراقبت بیشتر برای پیگیری درمان و تشویق می‌شوند. همان گونه که درمان ماتریکس با درمان هایی که بطورمعمول توسط متخصصان اجرا و مقایسه می شد هیچ اقدامی برای استاندارد کردن یا ارزیابی اعتبارشرایط TAU انجام نشده است. همه متخصصانTAC تحت نظارت مسئول بالینی بودند و هیچ کدام از مؤلفه های درمان ماتریکس را با درمان خود ترکیب نمی کردند. ازمطالعه یک مطالعه مرسوم چندمکانی نبودکه رویکردهای درمانی همه مکان ها را مقایسه کند، بلکه مقایسه ماتریکس با۸ نوع درمان های معمول بودکه واریانس درون گروهی را افزایش می‌داد، ‌بنابرین‏ معناداری یافته ها بیشترمی شود. این طرح، رویکرد ماتریکس ۲ نوع درمان معمول مختلف مقایسه می‌کند. رویکردهای درمانی در دنیای واقعی انجام می شد. مقایسه درمان ماتریکس و TAU یک شرایط مقایسه نسبی ارائه می‌دهد. در درمان های روانی اجتماعی برای گروهای مختلف افراد وابسته به مواد، میزان درگیری افراد در درمان و تعدادجلسات که افراد در درمان شرکت می‌کنند بسیارمهم است. در بین هشت مکان، میانگین تعدادجلساتی که افراد در جلسات ماتریکس شرکت می‌کردند، ۲۲ تا ۳۵ جلسه وحداکثرتعدادجلسات۴۸ جلسه بود. ماندن شرکت کنندگان در درمان یک همبستگی مهم از موفقیت در درمان و شایستگی درمان رانشان می‌دهد. به دلیل اینکه باقی ماندن افراد در درمان ماتریکس، ۶ تا از ۸ درمان های معمول بیشتربود. نتیجه می شودکه رویکرد ماتریکس در نگهداشتن بیمارموفق است. باقی ماندن در رویکرد ماتریکس به ‌طور معناداری بهتر از اکثرشرایط درمانی بهتر از اکثرشرایط درمانیTAU به جز یک مکان(زمینه دارویی) بود(باتیستیک و رودنیرس^[۱۰۳]، ۲۰۱۰).

فصل سوم

روش پژوهش

روش پژوهش

روش پژوهش حاضر نیمه آزمایشی و طرح پژوهشی پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل می‌باشد. در این پژوهش روش ماتریکس به عنوان متغیر مستقل و رفتارهای پرخطرجنسی معتادان به عنوان متغیر وابسته در نظرگرفته شده است.

متغیرهای پژوهش

متغیر مستقل: روش ماتریکس

متغیر وابسته: رفتارهای پرخطرجنسی

متغیر کنترل: وضعیت تأهل

جامعه آماری

در این پژوهش، جامعه آماری شامل کلیه معتادان دارای رفتارهای پرخطرجنسی ‌شهر کرمانشاه ‌در سال‌ ۱۳۹۳ می‌باشد. کلیه معتادان دارای رفتارهای پرخطرجنسی درشهر کرمانشاه، جامعه آماری این تحقیق خواهند بودکه با بهره گرفتن از روش نمونه گیری در دسترس، ۲۴ نفرانتخاب و در ۲ گروه آزمایش و کنترل، گمارش خواهند شد.

معیارهای ورود معتادان : دارای سوء مصرف موادمخدر- معتادانی که حداقل دارای سطح سواد دیپلم باشند-سن این افراد بین ۱۸ تا۵۰ سال می‌باشد- جنسیت مذکر- عدم وجود اختلالات سایکوتیک درآنها بر اساس اطلاعات موجود در پرونده بیماران که توسط روانشناسان مرکزکه دوره های مخصوص راگذرانده اند- حداقل دو ماه از تحت درمان بودن آن ها به شیوه درمان نگهدارنده متادون گذشته باشد

معیارهای خروج معتادان : غیبت بیش از دو جلسه در فراینددرمان- عضویت همزمان در ‌گروه‌های دیگردرمانی و توانبخشی روانی مانند معتادان گمنام و الکلی های گمنام- بیش ازسه بار نقض قوانین گروه مانند درگیری و دعوا با دیگران و عدم رعایت ادب واحترام.

نمونه و روش نمونه گیری

روش نمونه گیری پژوهش حاضر در دسترس می‌باشد به طوری که به تمامی معتادان پرسشنامه رفتارهای پرخطرجنسی زارعی و همکاران داده شد، سپس از میان کسانی که نمره رفتارهای پرخطرجنسی آن ها بالاتر از میانگین بود ۲۴ نفر به عنوان نمونه انتخاب گردیدند و در دوگروه کنترل و آزمایش تقسیم شدند.

‌ابزار پژوهش

به منظور سنجش رفتارهای پرخطرجنسی در نمونه مورد پژوهش از پرسشنامه رفتارهای پر خطرجنسی زارعی، خاکباز و کرمی(۱۳۸۹) در۲ حالت پیش آزمون و پس آزمون استفاده شد.

پرسشنامه مذکوردارای دو بخش اطلاعات دموگرافیک و رفتارهای پرخطر می‌باشد که به صورت چهارگزینهای و پنج گزینهای طراحی شده است که مجموعه سؤالات مربوط به رفتارهای پرخطرجنسی ده سؤال می باشدکه نمره گذاری هشت سؤال اول به صورت مستقیم و از ۰ تا ۴ و دو سؤال آخر به صورت معکوس و از۰ تا ۳ متغیر می باشدکه در مجموعه نمره رفتارهای پرخطرشخص را مشخص می‌سازد به گونه های که هرچه نمره فرد بالاتر باشد نشان دهنده میزان بیشتر رفتاهای پرخطرجنسی او می‌باشد. این پرسشنامه میزان رفتارهای پرخطرجنسی را در ابعاد عدم استفاده ازکاندوم در هنگام روابط جنسی، مصرف موادمخدر در حین رابطه، شرکای جنسی زیاد، روابط جنسی غیرمعمول(مقعدی و دهانی) موردسنجش قرارمی دهد. جهت بررسی روایی محتوایی بعد از تهیه سؤالات ‌بر اساس پیشینه موجود از ده نفر از اعضای هیئت علمی دانشگاه ها و دانشجویان دکتری خواسته شده است که سؤالات را ازنظر محتوایی بررسی و اصلاح کنند. همچنین از۴۰ نفر معتاد خواسته شده است تا موارد مبهم و نامأنوس پرسشنامه را جهت اصلاح مشخص نمایند. پایایی پرسشنامه به روش باز آزمایی۰/۶۸ محاسبه شده است و آلفای کرونباخ آن۸۶% می‌باشد(زارعی، خاکباز و کرمی،۱۳۸۹).

روش تجزیه و تحلیل داده ها

در این پژوهش با توجه ‌به این که پژوهش از نوع آزمایشی می‌باشد و طرح آزمایشی از نوع طرح پیش آزمون و پس آزمون همراه با گروه کنترل می‌باشد، برای تحلیل داده ها از روش تحلیل کواریانس، از نرم افزارآماریSPSS و از روش های آمارتوصیفی مانندفراونی، میانگین، و انحراف استاندارد و استنباطی تحلیل کواریانس، و پیش آزمون و پس آزمون برای دو گروه استفاده شد.

روش اجرا :

با دقت در روایت ذکر شده روشن می شود که توبه در اینگونه موارد به طور مستقیم سبب سقوط مجازات نمی شود، بلکه سبب عفو در اختیار امام ( حاکم ) است.

۲- روایت دیگر، معتبره طلحه بن زید: از امام صادق علیه السلام است که فرمود: « بعضی از آشنایان و دوستان من روایت کرده‌اند که جوانی نزد امیر المؤمنین علیه السلام و اقرار به سرقت نمود. جملاتی بین آنان ردّ و بدل شد. سپس حضرت به او فرمودند: من تو را جوانی می بینم و اشکالی ندارد که تو را عفو نمایم. آیا سوره ای از قرآن را خوانده ای؟ جوان پاسخ داد: سوره بقره را. سپس امام فرمودند: تو را به دلیل سوره بقره عفو می نمایم و همانا آنچه مانع از اجرای حد قطع می شود این است که جرم او با شهادت شهود، ثابت نشده باشد.^[۱۲۰]

۳- توبه بعد از اثبات جرم با قیام بینه: در این مورد دو نظریه وجود دارد:

مشهور فقهای امامیه^[۱۲۱] معتقدند که اگر جرم با شهادت شهود ثابت شود و مرتکب پس از آن توبه نماید، امام اختیار عفو او ( مجرم ) را ندارد و باید حد الهی را بر وی جاری سازد.

چنان که صاحب شرایع می نویسد: « و لو تاب بعد ‌قیام‌ها، لم یسقط حداً کان او رجماً.»^[۱۲۲] همچنان که امام خمینی در تحریر الوسیله در این باره می نویسد: « اگر قبل از قیام بینه توبه نماید، رجم باشد یا جلد، حد ساقط می شود و اگر بعد از آن توبه نماید، ساقط نمی شود و امام (حاکم) حق عفو او را بعد از قیام بینه ندارد، ولی اگر بعد از اقرار توبه نماید، امام می‌تواند او را عفو نماید؛ چنان که گذشت و اگر قبل از اقرار توبه نماید، حد از او ساقط است.»^[۱۲۳]

مستند نظریه مشهور، روایات بسیاری است که در این خصوص وارد شده است. علاوه بر مرسله برقی و معتبره طلحه بن زید ( که قبلاً شرح آن گذشت ) خبرابی بصیر نیز در توجیه دیدگاه مشهور مورد استناد قرار گرفته است. خبر ابی بصیر از امام صادق علیه السلام ‌در مورد مردی است که شهود بر زنای او شهادت داده بودند و او قبل از اجرای حد فرار کرده بود. امام فرمود: « اگر توبه کند، چیزی بر او نیست ( مجازات نمی شود ) و اگر به دست امام بیفتد، ( دستگیر شود ) حد بر او اقامه می شود و اگر امام مکان وی را بداند، به سوی او می رود. ( برای دستگیری او اقدام می‌کند.)^[۱۲۴] البته در صورتی می توان به روایت مذکور استناد کرد که عبارت « فما علیه شیء » اینگونه تفسیر شود که بین خدا و بنده اش توبه پذیرفته می شود، ولی حد باید اجرا شود. در مقابل نظریه مشهور، عده کمی از فقها قائلند که اگر بزهکار بعد از اثبات بزه از طریق شهادت شهود توبه کند، توبه اش به وسیله امام پذیرفته می شود و می‌تواند مورد عفو قرار بگیرد.

شیخ مفید (ره) یکی از قائلین ‌به این نظریه است که در این مورد به « اصالت برائت »، عدم ثبوت حد بر ذمه کسی به دلیل استصحاب و اولویت سقوط عقاب دنیا از عقاب اخروی استدلال ‌کرده‌است. توضیح آنکه طبق اصل برائت، اگر در اجرای حد بر مجرم تردید نماییم، باید چنین کسی را مستحق مجازات ندانیم و طبق اصل استصحاب می‌دانیم که فرد مستوجب حد نبوده است؛ از این رو اکنون چنانچه تردید نماییم که آیا مستوجب حد شده یا خیر؟ طبق اصل ذکر شده، عدم ثبوت حد بر ذمه وی را استصحاب می‌کنیم. دلیل دیگر اولویت سقوط مجازات دنیا نسبت به سقوط عقاب اخروی است.

یعنی چنانچه کسی در آخرت به دلیل ارتکاب عملی قابل مجازات نباشد، در دنیا نیز قابل مجازات نخواهد بود. چگونه ممکن است، وی در آخرت به دلیل توبه مستوجب عقاب نباشد، ولی در دنیا او رامجازات کنیم؛ زیرا سقوط مجازات در دنیا نسبت به سقوط مجازات در آخرت اولویت دارد. نظر شیخ مفیداین است که بین سقوط مجازات دنیوی و اخروی ملازمه وجود دارد و کسی که در آخرت مجازات نمی شود، در دنیا نیز ( به طریق اولی) مجازات نخواهد شد. ولی نظریه وی مخدوش است و اجتهاد در مقابل نص است. از جمله دلایل مرحوم شیخ مفید برای اثبات نظریه اش تمسک به « عموم تعلیل » در خبر تحف العقول است. از قول امام علیه السلام : « و اذا کان الامام الذی من الله ان یعاقب من الله کان له ان یمن عن الله، یعنی چون امام می‌تواند از جانب خداوند مجرمین را مجازات نماید، از این رو حق عفو را از جانب خدا دارد.»^[۱۲۵]

به اعتقاد شیخ مفید (ره) این روایت بیانگر این است که بین حق اجرای حد و حق عفو مجرم توسط امام ملازمه وجود دارد. در حالی که عموم این خبر توسط روایات دیگر قابل تخصیص است که عفو را در صورت قیام بینه جایز نمی شمارد. از جمله این روایات، روایت وارده از امام علی علیه السلام است که فرمود: « اذا قامت البینه فلیس للامام ان یعفوا.»^[۱۲۶]

در هر صورت به دلیل روایات متعدد ( مانند روایت اخیر ) مشهور از نظریه اول ( عدم امکان عفو توسط امام بعد از اثبات جرم با قیام بینه ) پیروی نموده اند و قوانین جمهوری اسلامی ایران نیز بر اساس نظریه مشهور فقهای امامیه تنظیم گردیده است.

۱ـ۲ـ۵ـ۲ـ۲ـ دیدگاه فقهای اهل سنت

اجماع فقهای اهل سنت، بر این است که توبه محارب قبل از دستگیری مسقط حد می‌باشد.^[۱۲۷] ابن قدامه دربیان این اجماع اینگونه می نویسد: « ما در این مورد خلافی بین اهل علم نمی دانیم و مالک و شافعی و اصحاب رأی و ابوثور نیز همین نظر را دارند.»^[۱۲۸]

مستند نظریه علمای اهل سنت ( همانند علمای امامیه ) آیه شریفه ۳۴ سوره مائده است. البته ابن قدامه در کتاب «المغنی» می نویسد: « اگر در اثنای جرم ذکر شده، مرتکب جرمی که مستوجب حق الناس باشد، گردیده باشند باید آن حقوق را ادا نمایند.^[۱۲۹] فقهای اهل سنت ‌در مورد غیر محارب دو نظر دارند؛اول) نظریه سقوط مجازات: بعضی از فقهای شافعی و پیروان احمد بن حنبل معتقدند که توبه مطلقاً موجب سقوط مجازات می شود، زیرا قرآن کریم توبه محارب را قبل از دستگیری مسقط مجازات دانسته است، با اینکه جرم محاربه جرم سنگینی است. ‌بنابرین‏ نسبت به جرم اخف ( غیر محاربه ) به طریق اولی، توبه قبل از دستگیری موجب سقوط مجازات می شود.^[۱۳۰] دلیل دیگر بر این دیدگاه آیه ۱۶ سوره نساء می‌باشد.این آیه ‌در مورد توبه زانی نازل شده است که در آن، حکم به اِعراض از مجرمان در صورت وقوع توبه و اصلاح شده است.^[۱۳۱] آیه شریفه می فرماید: « و اللذان یأتیان منکما فإذوهما، فإن تابا و اَصلحا فاعرضوا عنهما.» اگر چه در تفسیر این آیه اختلاف است که آیا مربوط به لواط است یا زنا؟ ولی در هر صورت جمله « فإن تابا و اَصلحا فاعرضوا عنهما » به صورت مطلق می‌باشد و همچنین به آیه ۳۹ سوره مائده استدلال شده است. این آیه شریفه می فرماید: « فمن تاب بعد ظلمه و اصلح فإن الله یتوب علیه.» طرفداران این رأی همچنین به روایات صادره از پیامبر اکرم (ص) استناد کرده‌اند. پیامبر (ص) فرمود: «التائب من الذنب، کمن لا ذنب له.»^[۱۳۲]‌بنابرین‏ کسی که مرتکب گناهی نشده است، نمی توان حد بر او اقامه نمود.

• • توانایی شرکت در فراهم کردن جریان­های نقدی مثبت در دوره ­های آتی؛

  

• • توانایی شرکت در پرداخت سود سهام و ادای تعهدات؛

• • نیاز شرکت به منابع مالی خارج از شرکت؛

• • دلایل اختلاف بین سود خالص عملیاتی و جریان­های نقدی حاصل از فعالیت­های عملیاتی؛

• • • جنبه­ های نقدی و غیر نقدی فعالیت­های سرمایه ­گذاری و تأمین مالی شرکت برای دوره مورد گزارش

  

• علل تغییر در نقد و معادل های نقد در ابتدا و پایان دوره.

۲-۲-۸- فرضیه ­ها موجود در خصوص جریان­های نقدی

دو فرضیه در خصوص جریان های نقدی وجود دارد که عبارتند از :

الف) فرضیه اطلاعات جریان های نقدی ( CFI )^[14]

ب) فرضیه جریان نقدی آزاد سرمایه گذاری بیش از حد ( FCF )^[15] (چالاکی ، ۱۳۸۲)

۲-۲-۸-۱- فرضیه اطلاعات جریان نقدی (CFI)

طبق این فرضیه، تغییرات در سود سهام اطلاعاتی درباره جریان­های نقدی شرکت در بردارد و مدیریت از آن برای انتقال اطلاعات داخلی ‏جریان­های نقدی در دسترس شرکت به سایر افراد ذینفع در بازار استفاده ‏می­ نماید.

بر اساس این فرضیه تغییر در سود سهام منجر به تغییر در جریان نقدی شرکت شده و در نتیجه واکنش بازار به تغییرات سود سهام شرکت را نشان می­دهد. طبق این فرضیه اعلام تغییرات سود تقسیمی اطلاعاتی درباره جریان­های نقدی شرکت در بر دارد، ‌بنابرین‏ انتظار می­رود که افزایش سود سهام (کاهش آن) افزایش (کاهش) در جریان­های نقدی ناشی از عملیات خواهد داشت.

این که آیا هر دو تغییر همزمان اتفاق می افتد یا با یک وقفه زمانی یک تحقیق تجربی است. نوعی از فرضیه اطلاعات، فرضیه علامت­دهی بیان می­ کند که تغییرات سود سهام توسط شرکت­ها برای نشان دادن چشم اندازهای آتی سود شرکت مورد استفاده قرار ‌می‌گیرد (چالاکی، ۱۳۸۲).

۲-۲-۸-۲- فرضیه جریان نقدی آزاد (FCF)

جریان نقد آزاد معیاری برای اندازه‌گیری عملکرد است و وجه نقدی را نشان می‌دهد که شرکت پس از انجام مخارج لازم برای نگهداری یا توسعه دارایی‌ها، در اختیار دارد. جریان نقد آزاد از این حیث دارای اهمیت است که به مدیران‌ اجازه می‌دهد تا فرصت‌هایی را جست‌ و جو کند که ارزش سهام شرکت را افزایش می‌دهد. بدون در اختیار داشتن وجه نقد، توسعه محصولات جدید، انجام تحصیل‌های تجاری، پرداخت سودهای نقدی به سهام‌داران و کاهش بدهی‌ها امکان‌پذیر نیست. این فرضیه بیان می­ کند که افزایش سود سهام (کاهش آن) به وسیله شرکتی که سرمایه ­گذاری بیش از حد دارد جریان نقدی شرکت را کاهش (افزایش) می‌دهد. در این فرضیه سیاست تقسیم سود به­عنوان وسیله­ای برای کنترل مشکل سرمایه ­گذاری بیش از حد شرکت­ها در نظر گرفته می­ شود (چالاکی، ۱۳۸۲‏).

۲-۲-۹- سود، جریان­های نقدی و قیمت سهام

اوراق بهادار نظیر اوراق سهام دارای ارزش هستند زیرا ویژگی­های معینی دارند که مورد ارزیابی سرمایه ­گذاران قرار ‌می‌گیرد. نقش اطلاعات، تعدیل اعتقادات سرمایه ­گذاران نسبت ‌به این مشخصه ­ها ‌می‌باشد و از این­رو قیمت سهام را تغییر می­دهد. ارزیابی مفید بودن اطلاعات برای سرمایه ­گذاران انگیزه ‏مهم بیشترین تلاش­ های تحقیقی در تاریخ حسابداری قلمداد می­ شود (آقایی، رضازاده ، ۱۳۷۵).

اگر سود و جریان­های نقدی به تسهیل پیش ­بینی بازده سهام منجر شود پس دامنه همبستگی سود و جریان­های نقدی با بازده به طور واضح، سنجش مهمی از مفید بودن تلقی می­ شود (آقایی و رضازاده، ۱۳۷۵).

در دهه ۱۹۶۰ فرضیه بازار کارا با نظریه­ های حسابداری در تضاد بود به ویژه از این جهت که در آن زمان صاحب­نظران معتقد بودند که مدیران می ­توانند با بهره گرفتن از اعمال تغییرات در سود حسابداری بازار را گمراه کنند در حالی که طرفداران فرضیه بازار کارا بر این باور بودند که اگر سود حسابداری بر قیمت سهام تاثیر می­ گذارد پس می‌تواند شاخص مناسبی برای ارزش سهام باشد. اگر سود حسابداری شاخص بهتری از جریان­های نقدی آتی نسبت به جریان­های نقدی جاری باشد، سود حسابداری می ­تواند ارتباط بیشتری نسبت به جریان­های نقدی با بازده­های غیر نرمال داشته باشد. تحقیقات بیان ‌می‌کنند که سود حسابداری یا جریان­های نقدی کدامیک بیشتر با بازده ارتباط دارند. این تحقیقات از جریان­های نقدی عملیاتی به جای کل جریان نقدی استفاده کرده ­اند. زیرا به­نظر می­رسد جریان­های نقدی حاصل از سرمایه ­گذاری (مبالغ سرمایه ­گذاری شده و بازیافت آن) در طول زمان متغیر می‌باشد (زیمرمن ، ۱۹۸۶).

بال و براون در مطالعات خود که توسط سایر محققان مورد پیگیری قرار گرفت ارتباط بین سود غیر منتظره ‏و میانگین نرخ بازده ‏غیرعادی را بررسی کرده­‏اند. نتایج اساسی مطالعه ارتباط بین سود و بازده این چنین بوده است که سود و نرخ بازده غیر عادی با یکدیگر در ارتباط هستند و همچنین سود، اطلاعاتی به بازار منتقل می­ کند. آن­ها همین تحقیق را با متغیر جریان نقدی عملیاتی به جای سود تعهدی عملیاتی تکرار نمودند و نتیجه گرفتند که جریان­های نقدی جاری با بازده ‏ارتباط کمتری دارد (زیمرمن، ۱۹۸۶).

به نظر زیمرمن با توجه ‌به این که نتایج نشان می‌دهد سود حسابداری پیشگویی کننده بهتری از جریان­های نقدی آتی نسبت به جریان­های نقدی فعلی ‌می‌باشد هیچ یک از تحقیقات واقعا از جریان­های نقدی عملیاتی استفاده نکرده است.

زیرا هنگام حذف اثر بعضی از تعهدات در سود حسابداری برای برآورد جریان نقدی عملیاتی تعهد آتی مانند تغییرات در موجودی کالا و تغییرات در حساب­های دریافتنی را منعکس نمی­کنند زیرا شواهدی وجود دارد که مدیران این تعهدات را دستکاری می­نمایند تا برروی پاداش­شان تأثیر بگذارد. منعکس کردن این تعهدات ممکن است ارتباط جریان نقدی عملیاتی با بازده ‏های غیر نرمال را افزایش دهد. هم­چنین ‌می‌توان به­جای جریان نقدی عملیاتی از کل جریان­های نقدی استفاده ‏نمود. حذف جریان­های نقدی سرمایه ­گذاری می ­تواند ارتباط بین بازده­های غیر نرمال و جریان­های نقدی را کاهش دهد (زیمرمن، ۱۹۸۶).

۲-۲-۱۰- رابطه بین سود حسابداری و جریان­های نقدی

سود خالص، شاخص سود آوری واحد انتفاعی است. سود یا زیان خالص یک واحد انتفاعی درطول عمر آن واحد برابر با خالص ورود وجه نقد به واحد انتفاعی یا خالص خروج وجه نقد از آن واحد است. اما چون سود خالص بر مبنای حسابداری تعهدی اندازه ­گیری و گزارش می­ شود، ‌بنابرین‏ تساوی بین سود خالص و خالص گردش وجوه ‏نقد ناشی از فعالیت­های عملیاتی در دوره­‏های کوتاه ‏به ندرت تحقق می­یابد.

با این وجود، همبستگی بالای بین سود حسابداری و جریان­های نقدی، کیفیت بالای سود را نشان می­دهد. کیفیت سود واژه­ای است که تحلیل­گران مالی برای توصیف این ارتباط استفاده ‏می­نمایند.

بسیاری از تحقیقات نشان داده ­اند که ارائه اطلاعات جریان­های نقدی و تعهدی در کنار یکدیگر بسیار سودمندتر خواهند بود تا این که به­تنهایی گزارش شوند و هر دو این اطلاعات در ارزیابی عملکرد و وضعیت بنگاه های اقتصادی مفید هستند.

۲- مرحله آموزش: که روی یادگیری تجربی با تمرین مکرر ، الگوسازی و ارائه بازخورد های صحیح تمرکز می‌کند.

۳- مرحله نگهداری: که شامل مهارت هایی است که از طریق حمایت اجتماعی و یک محیط کاری پشتیبانی کننده همراه با سیاست ها و رویه هایی که از برنامه های توسعه ی هوش عاطفی حمایت می‌کند.

۴- ارزیابی: که میزان رضایت فردی از برنامه های آموزشی و اینکه آیا برنامه های آموزشی تغییرات معنا داری را در رفتار شغلی ایجاد ‌کرده‌است، را تعیین می‌کند (استایس و براون، ۲۰۰۴ : ۳۸ – ۳۷).

ارزیابی نیازهای سازمانی

ارزیابی نقاط ضعف و

قوت فردی

ارائه بازخورد به طور صحیح

حداکثر سازی انتخاب یاد گیرنده

تشویق مشارکت

پیوند اهداف یادگیری با ارزش‌های فردی

تطبیق انتظارات

درجه اشتیاق

مرحله آماده سازی

مرحله آموزش

مرحله تغییر و نگهداری

مرحله ارزیابی

تعیین اهداف واضح

حداکثر سازی تغییر خود مدار

افزایش روابط مثبت بین تعلیم دهنده و یادگیرنده

افزایش فرصت برای تمرین

تبعیت از روش های تجربی

ارتقاء ادراک

جلوگیری ازبازگشت

برداشتن محدودیتهای موقعیتی

انگیزش

تشویق استفاده از مهارت‌های شغل

ارائه یک فرهنگ سازمانی که یادگیری را پشتیبانی کند

ارزیابی عملکرد بهبود یافته

خرد کردن اهداف به مراحل قابل اداره

یادگیری

شکل ۲-۳ مدل گولمن برای توسعه هوش عاطفی

منبع( استایس و برون، ۳۸:۲۰۰۴ )

‌بنابرین‏، هرچند این دو مکتب ‌در مورد میزان اکتسابی بودن و غریزی بودن هوش عاطفی تا حدی با یکدیگر اختلاف نظر دارند، اما هر دو گروه معتقد هستند که هوش عاطفی به دو بخش غریزی و اکتسابی تقسیم می شود و این بخش اکتسابی هوش عاطفی است که قابل یادگیری و آموزش است.

۲-۱-۱۰- جمع بندی

نظریه پردازان با بهره گرفتن از ابعاد و کاربردهای هوش عاطفی، تعاریف مختلفی از آن ارائه نمودده اند. اما به طور خلاصه می توان هوش عاطفی را توانایی ذهنی و عاطفی دانست که قدرت برقراری ارتباطات و رهبری احساسات خود و دیگران را به مدیر می‌دهد از این رو بیشترین کاربرد هوش عاطفی و مقایسه آن با هوش عقلی محیط کار در سازمان‌ها است.

در محیط کار فرد علاوه بر توانمندی‌های علمی از قابلیت های عاطفی خود در ارتباطات و رهبری استفاده می‌کند. عنوان هوش عاطفی نخستین بار در رساله دکتری یک دانشجوی رشته هنر به کار گرفته شده است و پس از آن پژوهشگران رشته روانشناسی تحقیق ‌در مورد هوش عاطفی را آغاز نمودند و ابعاد ان را متناسب با تعاریفی که ارائه دادند مطرح کردند. نخستین گروه مایر و سالووی بودند که هوش عاطفی را به چهار مؤلفه تقسیم نمودند برداشت و اظهار هیجانی، تسهیل تفکر به وسیله هیجان، فهم یا ادراک هیجانی و اداره یا تنظیم هیجان. پیرو آن ها دانیل گولمن نیز چهار متغیر خود آگاهی، خود مدیریتی آگاهی اجتماعی و مدیریت روابط را مطرح نمود. بار-آن به عنوان سومین محقق مطرح در این زمینه پنج بعد مهارت های بین فردی، مهارت‌های میان فردی مدیریت استرس، توان سازگاری و خلق و خوی عمومی را عنوان نموده است. هرکدام از این سه پژوهشگر سه پرسشنامه برای هوش عاطفی مطرح نموده اند که در حال حاضر پرکاربردترین پرسشنامه های مطرح در این زمینه هستند. در این زمینه گولمن و همکاران وی در مؤسسه تحقیقاتی هی گروپ^[۱۳۷] پرسشنامه ای متناسب با ابعاد دانیل گولمن را به منظور بررسی هوش عاطفی کارکنان و مخصوصاً مدیران در سازمان‌ها تهیه نمودند. در این تحقیق به دلیل جدیدتر بودن و مربوط بودن ابعاد هوش عاطفی دانیل گولمن به موضوع تحقیق و مباحث مدیریتی از چهار مؤلفه این محقق و پرسشنامه وی استفاده شده است.

۲-۱-۱۱-پیشینه تحقیق

۲-۱-۱۱-۱-مروری بر پژوهش های انجام شده در ایران

۱ – تحقیق نخست تحقیقی است که توسط صادق محمودی فخر آباد در قالب پایان نامه کارشناسی ارشد در دانشکده علوم اداری و اقتصادی دانشگاه فردوسی مشهد و تحت عنوان « بررسی رابطه بین هوش عاطفی و سبک رهبری در میان مدیران بازرگانی شرکت‌های تولیدی صنایع غذایی و خودروسازی » انجام گرفته است. داده های مربوط به هوش عاطفی توسط پرسشنامه هوش عاطفی «ویزینگر » و داده های مربوط به سبک رهبری توسط پرسشنامه سبک های رهبری«وارنر بورک» جمع‌ آوری گردید. نتایج تحقیق بیانگر این بود که یک رابطه مثبت و معنا دار بین هوش عاطفی مدیران و سبک رهبری تحول آفرین وجود دارد. همچنین بین هوش عاطفی و سبک رهبری مبادله ای یک رابطه منفی و معنادار گزارش شده است. در بررسی رابطه بین سن و جنسیت، مطالعه نشان داد که شدت و ضعف رابطه بین هوش عاطفی و سبک رهبری تحول آفرین با متغیر سن دارای رابطه مستقیم و معنادار است. آزمون متغیر جنسیت در تعیین میزان رابطه بین هوش عاطفی و سبک رهبری تحول آفرین نشان می‌دهد که این رابطه برای مردان از زنان بیشتر است(مرتضوی و همکاران،۱۳۸۴ : ۱۹۰-۱۶۷).

۲ – غلامرضا دهشیری، دانشجوی دانشکده روانشناسی دانشگاه علامه طباطبائی، در پژوهشی تحت عنوان« هنجاریابی پرسشنامه هوشبهر هیجانی بار- آن در بین دانشجویان دانشگاه های تهران و بررسی ساختار عاملی آن» ، آزمون هوش هیجانی بار- آن را هنجاریابی کرده و گزارش کرد از ۱۳ عاملی که

1. 1. Intelligence Quotient ↑

1. 1. Emotional Intelligence ↑

1. 1. Salovery ,p. ↑

1. 1. Mayer ,j . ↑

1. 1. – Palmer ↑

1. 1. – Higgs ↑

1. 1. – Antonakis ↑

1. 1. – Working with the Emotional intelligence ↑

1. 1. – Murray ↑

1. 1. – Neely & Martinez ↑

1. 1. – در متون فارسی برای واژه Emotion معادل عاطفه و هیجان آمده است. در این پژوهش Emotion را عاطفه و Emotional intelligence را هوش عاطفی ترجمه کردیم. ↑

1. 1. – Intellectual ↑

1. 1. – Strenberg ↑

1. 1. – Mayer ↑

1. 1. – Ciarrochi ↑

1. 1. – Daniel Goleman ↑

1. 1. – Mayer & Salovey ↑

1. 1. – Lyons & Schneider ↑

1. 1. – Reuven Bar-On ↑

1. 1. – Mandell & pherwani ↑

1. 1. – Hiein ↑

1. 1. – Cherniss ↑

1. 1. – Social Intelligence ↑

1. 1. – Identifying Emotions ↑

1. 1. – Using Emotions ↑

1. 1. – Understanding Emotions ↑

1. 1. – Regulating Emotions ↑

1. 1. – Kierestead ↑

1. 1. – Pontang & Fat ↑

1. 1. – Harvard ↑

1. 1. – McClelland ↑

1. 1. – Rahim & Minors ↑

1. 1. – Intelligence question ↑

1. 1. – Dulewicz & Higgs ↑

معین کنید :

با شروع تاخیری : اگر علایم لااقل ۶ ماه پس از بروز واقعه آسیب زا شروع شده باشند ( کاپلان و سادوک ، ۲۰۰۷ ) .

الف ) فرد با هر دو شرط زیر در برابر واقعه ای آسیب زا ( تروماتیک ) قرار گرفته باشد :

1. 1. فرد با واقعه یا وقایعی رو به رو شده ، شاهد آن ها بوده یا به آن ها دچار شده باشد که متضمن مرگ واقعی یا خطر آن ، یا تهدید وحدت و یکپارچگی جسمی خودش یا دیگران ، بوده باشد .

1. واکنش فرد به صورت ترس،درماندگی یا وحشت شدید بوده باشد.نکته: تظاهر این ملاک در اطفال ممکن است رفتار نابسامان یا توام با سرآسیمگی باشد .

ب ) فرد ، سانحه مذکور را دائما حداقل به یکی از اشکال زیر تجربه مجدد ( reexperience ) کند :

1. 1. یادآوری های عذاب آور ، مکرر و مزاحم ( intrusive ) واقعه از جمله به صورت تصورات ، فکر ، یا ادراک . نکته : تظاهر آن در بچه های کوچک ممکن است به صورت بازی هایی تکراری باشد که در آن ها مضمون سانحه آسیب زا یا جنبه هایی از آن به نمایش در می‌آیند .

1. 1. دیدن مکرر واقعه در رویا که باعث رنج و عذاب فرد می شود . نکته : تظاهر آن در بچه های کوچک ممکن است به صورت رویاهای وحشتناکی باشد که محتوای قابل شناسایی و مشخصی ندارند .

1. 1. عمل کردن یا احساس کردن به گونه ای که انگار واقعه دارد تکرار می شود ( از جمله احساس وقوع مجدد تجربه،خطای ادراکی،توهم و حمله های خطور خاطره[فلش بک] به صورت تجزیه ای که نمونه آن حمله هایی است که در حین بیدار شدن از خواب یا به هنگام مستی روی می‌دهد ) . نکته : در بچه های کوچک ممکن است به نمایش درآوردن آن آسیب خاص باشد .

1. 1. رنج و عذاب روانی شدید در مواجهه با اشارات و سرنخ های درونی یا بیرونی ای که شباهت یا رابطه ای نمادین با جنبه ای از حادثه آسیب زای مذکور دارند .

1. پیدایش واکنش های جسمی در مواجهه با اشارات و سرنخ های درونی یا بیرونی ای که شباهت یا رابطه ای نمادین با جنبه ای از حادثه آسیب زای مذکور دارند .

پ ) اجتناب مستمر از محرک های مرتبط با آن واقعه آسیب زا و پیدایش کرختی ( numbness ) در کل واکنش های فرد ( که تا پیش از آسیب مذکور وجود نداشته است ) ، به طوری که وجود حداقل سه تا از موارد زیر نمایانگر آن باشد :

1. 1. 1. کوشش برای اجتناب از افکار ، احساسات یا گفت و گوهای مرتبط با آسیب مذکور .

   

1. 1. کوشش برای اجتناب از فعالیت ها ، مکان ها یا اشخاصی که یادآور آسیب مذکورند .

1. 1. ناتوانی از به یادآوردن جنبه مهمی از آسیب مذکور .

1. 1. کم علاقگی چشمگیر یا کاهش قابل توجه در پرداختن به امور مهم .

1. 1. احساس دل گسستگی ( detachment ) یا غریبگی در میان دیگران .

1. 1. محدود شدن طیف حالات عاطفی ( مثلا ناتوانی از داشتن احساسات مهرآمیز ) .

1. احساس بعید دانستن همه چیز ( مثلا انتظار ندارد شغلی داشته باشد ، ازدواجی بکند ، چندتایی بچه داشته باشد یا به اندازه یک آدم معمولی عمر کند ) .

ت ) علایم مستمر افزایش برانگیختگی ( که تا پیش از آسیب مذکور در کار نبوده است ) به طوری که وجود حداقل دو تا از موارد زیر نمایانگر آن است :

1. 1. اشکال در به خواب رفتن یا تداوم خواب .

1. 1. تحریک پذیری یا فوران خشم .

1. 1. دشواری تمرکز .

1. 1. گوش به زنگی مفرط ( hypervigilance ) .

1. واکنش شدید از جا پریدن ( افزایش پاسخ یکه خوردن ) .

ث ) مدت اختلال ( یعنی مدت علایم ملاک های ب ، پ ، ت ) باید لااقل یک ماه باشد .

ج ) اختلال به لحاظ بالینی رنج و عذابی چشمگیر ایجاد کرده باشد و یا کارکردهای اجتماعی ، شغلی یا سایر حوزه های مهم کارکرد فرد را به نحو قابل توجهی مختل ساخته باشد .

معین کنید کدام دوره وجود دارد :

حاد : وقتی است که علایم کمتر از سه ماه طول کشیده باشد .

مزمن : وقتی است که علایم لااقل سه ماه طول کشیده باشد .

معین کنید :

با شروع تاخیری : اگر علایم لااقل ۶ ماه پس از بروز واقعه آسیب زا شروع شده باشند ( کاپلان و سادوک ، ۲۰۰۷ ) .

جدول ۲-۱: ملاک های تشخیصی برای اختلال استرس پس از سانحه

۲-۲-تاریخچه

سندروم قلب سرباز^[۱۲] نامی بود که در زمان جنگ های داخلی آمریکا به دلیل وجود علایم قلبی خودکار (اتونوم) به سندرومی شبیه PTSD داده شد. «جاکوب داکوستا» در سال ۱۸۷۱ در مقاله ای تحت عنوان «درباره ی قلب تحریک پذیر» به توصیف این گونه سربازان پرداخته بود. در سال های ۱۹۰۹-۱۹۰۰ که نفوذ روانکاوی به ویژه در ایالت متحد بسیار چشمگیر بوده، ‌بالین گران تشخیصی تحت عنوان روان نژند آسیب زاد^[۱۳] را برای این بیماران به کار می بردند. در جنگ جهانی اول این سندروم را شوک ناشی از ترکش^[۱۴] نامیده بودند. سربازان جنگ جهانی دوم، بازماندگان اردوگاه های نازی ها و بازماندگان بمباران اتمی ژاپن، همگی علایم مشابهی داشتند که گاه روان نژندی جنگ^[۱۵] یا خستگی از عملیات^[۱۶] خوانده می شد. بالاخره عوارض روانپزشکی سربازان جنگ ویتنام باعث شد مفهوم اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) به طور کامل شکل بگیرد، چنان که امروزه هم اختلال مذبور را به همین نام می خوانند (کاپلان و سادوک، ۲۰۰۷).

۲-۳-خصایص بالینی

خصایص بالینی اصلی PTSD عبارت است از احساس دردناک وقوع مجدد واقعه، الگویی از اجتناب و کرختی هیجانی و برانگیختگی مفرط نسبتا دائم. ممکن است اختلال ماه ها و حتی سال ها پس از واقعه پیدا نشود. در معاینه وضعیت روانی بیماران اغلب احساس گناه، طرد شدن و تحقیر دیده می شود (کاپلان و سادوک، ۲۰۰۷).

مبتلایان به اختلال استرس پس از سانحه ممکن است احساس های دردناک گناه درباره زنده ماندن، در مواردی که دیگران مرده اند یا درباره کارهایی که می باید برای زنده ماندن دیگران انجام می‌دادند، گزارش کنند. اجتناب هراس گونه از موقعیت ها یا فعالیت هایی که شبیه رویداد آسیب زای اصلی یا نمادی از آن هستند، ممکن است با روابط بین فردی تداخل کرده و به مشکلات زناشویی، طلاق یا از دست دادن شغل منجر شوند. توهم های شنیداری و اندیشه پردازی پارانویایی ممکن است در برخی از موارد شدید و مزمن نیز وجود داشته باشند (انجمن روانپزشکی آمریکا ، ۲۰۰۰).

بیماران مبتلا به PTSD ممکن است حالات تجزیه ای و حملات پانیک را هم ذکر کنند. در آزمایش شناختی بیمار ممکن است مختل بودن حافظه و توجه نیز دیده شود. علایم همراه می‌تواند شامل پرخاشگری، خشونت، کنترل اندک بر تکانه، افسردگی و اختلالات مرتبط با مواد باشد (کاپلان و سادوک، ۲۰۰۷).

لنورتر (۱۹۹۱) دو نوع ضربه را که موجب شکل گیری PTSD می شود، مشخص ‌کرده‌است: ضربه نوع اول^[۱۷] شامل یک حادثه ضربه آمیز، ناگهانی و غیر منتظره است. حالات مربوط به بی حسی و کرختی در نوع اول دیده می شود و از سوی دیگر ضربه نوع دوم^[۱۸] عبارت است از قرار گرفتن مکرر در معرض حوادث ضربه آمیزی که قابل پیش‌بینی هستند(نجاریان و براتی،۱۳۷۹). آزار جسمی و جنسی مکرر و مداوم نمونه- هایی از این گونه ضربه ها هستند (جوزف و همکاران، ۲۰۰۵).